Ακόμα μια «μαύρη» πρωτιά κατακτά η Ελλάδα στην Ευρώπη, αποτελώντας τη χώρα με το υψηλότερο ποσοστό πολιτών που δηλώνουν ότι δεν έλαβαν την ιατρική φροντίδα που είχαν ανάγκη κατά την επίσκεψή τους σε νοσοκομείο ή σε άλλη δομή υγείας.
Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, περίπου 13% των Ελλήνων δήλωσαν το 2023 ότι χρειάστηκαν από εξέταση ή θεραπεία ή ιατρική φροντίδα που δεν πραγματοποιήθηκε.
Το ποσοστό για το 2024, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat, εκτιμάται ακόμη υψηλότερο – 21,9%, όταν ο μέσος όρος στην Ε.Ε. είναι μόλις 3,6%.
Τα ποσοστά αντικατοπτρίζουν ανθρώπους που αναβάλουν ραντεβού, καθυστερούν επεμβάσεις ή παραιτούνται από θεραπείες, κυρίως για οικονομικούς λόγους ή λόγω μεγάλων λιστών αναμονής. Η δυσκολία μετακίνησης, ειδικά σε νησιωτικές ή ορεινές περιοχές, παραμένει επίσης υπαρκτό πρόβλημα.
Όσον αφορά στην κατανομή ανά φύλο, οι γυναίκες δηλώνουν συχνότερα ανικανοποίητες ανάγκες σε σχέση με τους άνδρες (14,5% έναντι 10,6%), ενώ τα μεγαλύτερα ποσοστά καταγράφονται στις ηλικίες άνω των 65 ετών και στα χαμηλά εισοδηματικά στρώματα.
Πρωταθλητές στις ανικανοποίητες υγειονομικές ανάγκες
Στον ευρωπαϊκό «χάρτη» της υγείας, η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό ανικανοποίητων υγειονομικών αναγκών, ακολουθούμενη από τη Φινλανδία (12,4%) και την Εσθονία (11,2%). Αντίθετα, χώρες όπως η Κύπρος (0,1%), η Μάλτα (0,5%) και η Τσεχία (0,6%) σχεδόν εξαλείφουν το φαινόμενο αυτό.
Ο μέσος όρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης διαμορφώνεται κάτω από το 4%, αναδεικνύοντας τη μεγάλη απόσταση που χωρίζει την Ελλάδα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και επισημαίνοντας τις ανισότητες πρόσβασης που εξακολουθούν να υφίστανται στο ελληνικό σύστημα υγείας.
Μια χώρα με πολλούς γιατρούς, αλλά δύσκολη πρόσβαση
Παρότι η Ελλάδα διαθέτει 6,6 γιατρούς ανά 1.000 κατοίκους – ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην Ευρώπη -και περίπου 420 νοσοκομειακές κλίνες ανά 100.000 κατοίκους, οι πολίτες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας.
Στη χώρα λειτουργούν επίσης περίπου 100 φαρμακεία ανά 100.000 κατοίκους, αριθμός που τη φέρνει ανάμεσα στις πρώτες θέσεις της Ευρώπης. Παρ’ όλα αυτά, η ανισοκατανομή των υπηρεσιών και τα οικονομικά εμπόδια δυσχεραίνουν την εξυπηρέτηση των πολιτών, ειδικά στις πιο απομακρυσμένες περιοχές.
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, υπάρχουν μόλις 1,9 κέντρα υγείας ανά 100.000 κατοίκους, γεγονός που καταδεικνύει τη χαμηλή ανάπτυξη της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, ιδιαίτερα στην περιφέρεια.
Η φτώχεια ως καθοριστικός παράγοντας
Οι δυσκολίες πρόσβασης συνδέονται άμεσα και με την οικονομική κατάσταση των πολιτών. Το 26,9% του πληθυσμού βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, ποσοστό που παραμένει από τα υψηλότερα στην Ε.Ε., όπου ο μέσος όρος είναι περίπου 21%.
Πίσω από αυτά τα στατιστικά κρύβονται πραγματικές ιστορίες: ο ασθενής που αδυνατεί να πληρώσει μια επανεξέταση, ο ηλικιωμένος που περιμένει μήνες για ραντεβού σε δημόσιο νοσοκομείο, ή η μητέρα που αναβάλλει τις εξετάσεις του παιδιού της για οικονομικούς λόγους.
Η οικονομική πίεση και οι υψηλές ιδιωτικές δαπάνες για φάρμακα και εξετάσεις εξηγούν γιατί πολλοί πολίτες παραμελούν την πρόληψη και απευθύνονται στα νοσοκομεία μόνο όταν η υγεία τους έχει ήδη επιδεινωθεί.
