Η Παγκόσμια Τράπεζα απέσυρε έναν κρίσιμο στόχο για τη χρηματοδότηση για το κλίμα μετά από έντονες πιέσεις από τις ΗΠΑ, καθώς ο μεγαλύτερος μέτοχος της ανατρέπει δεκαετίες παγκόσμιας συνεργασίας, για την αντιμετώπιση της θερμοκρασίας.
Η Παγκόσμια Τράπεζα δήλωσε τη Δευτέρα το βράδυ ότι θα επεκτείνει το σχέδιο δράσης για την κλιματική αλλαγή, αλλά θα «αποσύρει» τον στόχο ότι το 45% της χρηματοδότησής της θα πηγαίνει σε έργα που προσφέρουν «παράλληλα οφέλη» για το κλίμα, αναφέρουν οι Financial Times.
Η απόφαση ελήφθη μετά από μήνες διαπραγματεύσεων. Τα ευρωπαϊκά έθνη-μέτοχοι, μαζί με πολλές αναπτυσσόμενες χώρες -δανειολήπτριες , είχαν υποστηρίξει τη διατήρηση του στόχου και τη διάσωση του σχεδίου δράσης για το κλίμα, ενώ οι ΗΠΑ – οι οποίες έχουν ουσιαστικό δικαίωμα βέτο και τη μεγαλύτερη ψήφο ελέγχου στην Παγκόσμια Τράπεζα – πίεσαν για την κατάργησή τους.
Ωστόσο, ένας αξιωματούχος που βρίσκεται κοντά στις συνομιλίες δήλωσε στους FT ότι «οι προοπτικές είναι απαίσιες», προσθέτοντας ότι οι χώρες αναγκάστηκαν «να βρουν έναν τρόπο να προσαρμόσουν την βουντού επιστήμη των Ηνωμένων Πολιτειών».
Η Παγκόσμια Τράπεζα και άλλοι οργανισμοί υπό την πίεση των ΗΠΑ
Η κίνηση αυτή έρχεται λίγους μήνες αφότου ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει χαρακτηρίσει την κλιματική αλλαγή φάρσα, απέσυρε τη χώρα από τη Σύμβαση-Πλαίσιο του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή, την πιο σημαντική συνθήκη για το κλίμα στον κόσμο. Πέρυσι, οι Financial Times ανέφεραν ότι οι ΗΠΑ πιέζουν την Παγκόσμια Τράπεζα και άλλες πολυμερείς τράπεζες ανάπτυξης να χρηματοδοτήσουν περισσότερα έργα ορυκτών καυσίμων.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε τον Απρίλιο ότι ο στόχος χρηματοδότησης για το κλίμα «προκαλεί αναποτελεσματικότητα, στρεβλώνει τη λήψη οικονομικών αποφάσεων και απομακρύνει την τράπεζα από την κύρια αποστολή της».
Η τράπεζα είχε ήδη επιτύχει τον στόχο, παρέχοντας 39,2 δισεκατομμύρια δολάρια – 48% – σε χρηματοδότηση για έργα με οφέλη για το κλίμα πέρυσι.
Ο Ντάνι Σκαλ, ανώτερος σύμβουλος πολιτικής με έδρα τις ΗΠΑ στο πράσινο think tank E3G, δήλωσε στους FT ότι τόσο οι χώρες δωρητές όσο και οι δανειολήπτριες χώρες είχαν συνεργαστεί για να διασφαλίσουν ότι η Παγκόσμια Τράπεζα ευθυγραμμίζεται με τη συμφωνία του Παρισιού για το κλίμα και παρακολουθεί και αναφέρει τη χρηματοδότηση για το κλίμα. «Όλα αυτά είναι εύκολο να παραβλεφθούν, αλλά είναι πραγματικά σημαντικά», είπε.
Η χρηματοδότηση από πολυμερείς τράπεζες ανάπτυξης αποτελεί κρίσιμο μέρος ενός ξεχωριστού στόχου που συμφωνήθηκε από περισσότερες από 190 χώρες στις συνομιλίες του ΟΗΕ για το κλίμα. Οι ανεπτυγμένες χώρες δήλωσαν ότι θα παρέχουν τουλάχιστον 300 δισεκατομμύρια δολάρια έως το 2035 στις αναπτυσσόμενες χώρες για να μεταβούν και να προσαρμόσουν τις οικονομίες τους στην κλιματική αλλαγή.
Οι πολυμερείς τράπεζες ανάπτυξης (MDB) δεσμεύτηκαν να παρέχουν τουλάχιστον 120 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως σε συλλογική χρηματοδότηση για το κλίμα σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος έως το 2030 κατά τη διάρκεια συνομιλιών στο Μπακού το 2024.
Υποχώρηση σε κρίσιμες στιγμές
Ο Σάιμον Στίελ, επικεφαλής του τμήματος του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή, δήλωσε στους FT ότι ο ρόλος της Παγκόσμιας Τράπεζας και άλλων MDB ήταν «κεντρικός» στην παροχή χρηματοδότησης για το κλίμα, ειδικά καθώς τα δημόσια οικονομικά ήταν «περιορισμένα και περιορισμένα».
Η απόφαση να καταργηθεί ο στόχος σηματοδοτεί μια ταχεία μετατόπιση για την Παγκόσμια Τράπεζα, της οποίας ο προηγούμενος πρόεδρος, Ντέιβιντ Μαλπάς, παραιτήθηκε πρόωρα από τη θέση του μετά από συνεχείς επικρίσεις για την αντίδραση της τράπεζας στην κλιματική αλλαγή υπό την ηγεσία του.
Πηγές της Παγκόσμιας Τράπεζας δήλωσαν ότι υπήρχε ισχυρή ζήτηση από τις χώρες δανειολήπτες για χρηματοδότηση για το κλίμα, υποστηρίζοντας ότι η ανάπτυξη συχνά συνδεόταν στενά με την αλλαγή των ενεργειακών συστημάτων και την αντιμετώπιση των προβλημάτων που δημιουργεί ένας κόσμος που θερμαίνεται. Τα τελευταία τρία χρόνια ήταν τα θερμότερα που έχουν καταγραφεί.
Παρά την κατάρρευση του στόχου χρηματοδότησης για το κλίμα, ένας αξιωματούχος υποστήριξε ότι με το σχέδιο για το κλίμα να εξακολουθεί να ισχύει – και με την τράπεζα να έχει ήδη υπερβεί τον στόχο – η «προσεκτική διαχείριση» θα σήμαινε ότι η τράπεζα θα μπορούσε να συνεχίσει να παρέχει χρηματοδότηση για πράσινες προσπάθειες.
«Οι Αμερικανοί παίρνουν αυτό που θέλουν – τον θάνατο του στόχου – αλλά όλοι οι άλλοι που ζουν στον πραγματικό κόσμο παίρνουν αυτό που θέλουν επίσης», είπε ο αξιωματούχος στους FT.
Αλλά αν η τράπεζα υποχωρούσε στη χρηματοδότηση για το κλίμα, υπήρχε κίνδυνος οι χώρες δότριες να στραφούν στη συνεργασία με άλλες τράπεζες ανάπτυξης προκειμένου να επιτύχουν τους δικούς τους στόχους χρηματοδότησης για το κλίμα, δήλωσε ο αξιωματούχος.
