Οι εκλογές είναι μακριά.
Τόσο μακριά, ώστε η κυβέρνηση έχει αρχίσει να περιοδεύει σε 17 εκλογικές περιφέρειες, να αναζητεί τρόπους επαναπροσέγγισης της μεσαίας τάξης, να ετοιμάζει ένα μεγάλο πακέτο για τη ΔΕΘ, να μετρά τις διαρροές προς τα δεξιά και να συζητά ήδη την αριθμητική της αυτοδυναμίας.
Όλα φυσιολογικά.
Καμία προεκλογική προετοιμασία.
Απλώς, για κάποιον ανεξήγητο λόγο, τρέχουν όλοι.
Δεκαεπτά περιφέρειες και μια μικρή γαλάζια επιστράτευση
Πριν ανέβει ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη Θεσσαλονίκη, προηγείται μια μεγάλη κινητοποίηση υπουργών, υφυπουργών, βουλευτών και κομματικών στελεχών σε 17 εκλογικές περιφέρειες της Βόρειας Ελλάδας.
Επισήμως, πρόκειται για την καθιερωμένη προετοιμασία πριν από τη ΔΕΘ και για ενημέρωση γύρω από το κυβερνητικό έργο.
Μόνο που η έκταση της κινητοποίησης έχει τη σημασία της.
Στη Νέα Δημοκρατία γνωρίζουν ότι στη Μακεδονία και τη Θράκη υπάρχουν περιοχές όπου η παραδοσιακή σχέση του κόμματος με τους ψηφοφόρους του έχει δοκιμαστεί. Υπάρχουν διαρροές προς τα δεξιά και κοινωνικές ομάδες που εμφανίζονται περισσότερο δύσπιστες απέναντι στην κυβέρνηση.
Γι’ αυτό και η Βόρεια Ελλάδα βρίσκεται στο επίκεντρο.
Κάποτε η Νέα Δημοκρατία πήγαινε στη Μακεδονία για να επιβεβαιώσει την πολιτική της κυριαρχία.
Τώρα πηγαίνει για να περιορίσει τις απώλειες.
Και αυτή η διαφορά λέει περισσότερα από πολλές δημοσκοπήσεις.
Ο Σαμαράς δεν έχει κάνει κόμμα – στη ΝΔ όμως έχουν αρχίσει ήδη να του απαντούν
Το μεγαλύτερο παράδοξο των ημερών ακούει στο όνομα Αντώνης Σαμαράς.
Ο πρώην πρωθυπουργός δεν έχει ανακοινώσει την ίδρυση νέου πολιτικού φορέα.
Αυτό είναι το μόνο βέβαιο.
Παρά ταύτα, η συζήτηση για το ενδεχόμενο νέου κόμματος έχει προκαλέσει ήδη ανοιχτή αντιπαράθεση με κυβερνητικά στελέχη.
Η ένταση ανέβηκε μετά την επίθεση του στενού συνεργάτη του πρώην πρωθυπουργού, Νίκου Τσιούτσια, στη σημερινή φυσιογνωμία της Νέας Δημοκρατίας.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης απάντησε υπενθυμίζοντας ότι ο ίδιος, ο Μάκης Βορίδης και ο Θάνος Πλεύρης εντάχθηκαν στη ΝΔ επί Σαμαρά.
Ο Γιώργος Φλωρίδης χαρακτήρισε το ενδεχόμενο κόμματος Σαμαρά πιθανό «σύντομο ανέκδοτο».
Και κάπου εδώ αρχίζει το πραγματικό παραπολιτικό ενδιαφέρον.
Για ένα κόμμα που δεν υπάρχει ακόμη, υπάρχει εντυπωσιακά μεγάλη συζήτηση.
Και για ένα ενδεχόμενο που κάποιοι εμφανίζονται να θεωρούν ασήμαντο, καταναλώνεται αρκετή πολιτική ενέργεια.
Ο Απαράδεκτος δεν γνωρίζει εάν ο Αντώνης Σαμαράς θα προχωρήσει.
Ξέρει όμως ότι το ενδεχόμενο να προχωρήσει απασχολεί ήδη τη Νέα Δημοκρατία.
Αυτό αρκεί.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ο Σαμαράς – είναι αυτοί που μπορεί να τον ακολουθήσουν
Εδώ βρίσκεται το δυσκολότερο σημείο για το Μέγαρο Μαξίμου.
Ένα ενδεχόμενο κόμμα Σαμαρά δεν θα κρινόταν μόνο από την προσωπική απήχηση του πρώην πρωθυπουργού.
Θα κρινόταν από το αν υπάρχει σήμερα ένα τμήμα του παραδοσιακού ακροατηρίου της ΝΔ που αισθάνεται ότι δεν εκπροσωπείται πλέον από τη σημερινή ηγεσία.
Και αυτό είναι πολύ σοβαρότερο πολιτικό ερώτημα.
Διότι η κυβέρνηση μπορεί να επιτεθεί στον Σαμαρά.
Πολύ δυσκολότερα μπορεί να επιτεθεί στους δικούς της πρώην ψηφοφόρους.
Γι’ αυτό και η μάχη στη Βόρεια Ελλάδα αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν ο Σαμαράς θα κάνει κόμμα.
Είναι πόσοι ψηφοφόροι της ΝΔ περιμένουν να δουν αν θα το κάνει.
Το πακέτο της ΔΕΘ ξεπερνά τα 2 δισ. – αλλά το μεγάλο στοίχημα είναι πολιτικό
Στο Μέγαρο Μαξίμου και στο οικονομικό επιτελείο συνεχίζονται οι συσκέψεις για τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού.
Το συνολικό πακέτο παρεμβάσεων που εξετάζεται αναμένεται να ξεπεράσει τα 2 δισ. ευρώ, με μέτρα που αφορούν, μεταξύ άλλων, οικογένειες, μικρομεσαίους, ελεύθερους επαγγελματίες και κοινωνικές ομάδες που έχουν δεχθεί μεγάλη πίεση από το κόστος ζωής.
Το οικονομικό σκέλος έχει τη σημασία του.
Αλλά υπάρχει και η πολιτική στόχευση.
Η κυβέρνηση χρειάζεται να ξανακερδίσει ένα τμήμα της μεσαίας τάξης που συνέβαλε αποφασιστικά στις εκλογικές νίκες του Κυριάκου Μητσοτάκη, αλλά σήμερα δεν εμφανίζει την ίδια βεβαιότητα απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.
Η ΔΕΘ, επομένως, δεν είναι απλώς η στιγμή των εξαγγελιών.
Είναι η πρώτη μεγάλη προσπάθεια επανασύνδεσης με ένα ακροατήριο που απομακρύνεται.
Και εκεί βρίσκεται το πραγματικό στοίχημα.
Όχι στο ύψος του πακέτου.
Στο αν εκείνοι στους οποίους απευθύνεται θα θεωρήσουν ότι τους αφορά.
Έξι στους δέκα εμπόρους είδαν χαμηλότερο τζίρο – αυτή είναι η άλλη πλευρά της οικονομίας
Υπάρχει όμως και μια πραγματικότητα που δύσκολα χωρά στις πανηγυρικές παρουσιάσεις.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της αγοράς, περίπου έξι στις δέκα επιχειρήσεις κατέγραψαν χαμηλότερο τζίρο κατά τη διάρκεια των θερινών εκπτώσεων.
Και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία.
Γιατί μπορεί οι μακροοικονομικοί δείκτες να δείχνουν μια εικόνα και οι κυβερνητικές ανακοινώσεις να παρουσιάζουν μια άλλη, όμως ο μικρομεσαίος επιχειρηματίας έχει έναν πολύ απλούστερο τρόπο να κρίνει την οικονομία.
Θα κάνει το ταμείο του.
Αν έχει λιγότερα χρήματα από πέρυσι, δύσκολα θα τον πείσεις ότι ζει μια περίοδο μεγάλης οικονομικής ευημερίας.
Η κυβέρνηση, λοιπόν, πηγαίνει στη ΔΕΘ για να μιλήσει για την οικονομική πρόοδο.
Ένα μεγάλο κομμάτι της αγοράς περιμένει να ακούσει πότε αυτή η πρόοδος θα φτάσει και στη δική του επιχείρηση.
Δεν είναι ακριβώς η ίδια συζήτηση.
1.740 προϊόντα φθηνότερα – τώρα μένει να το καταλάβει και ο οικογενειακός προϋπολογισμός
Από την 1η Σεπτεμβρίου εφαρμόζονται μειώσεις τιμών σε 1.740 προϊόντα, με τη μέση μείωση να φτάνει έως το 9,5%.
Κάθε πραγματική μείωση είναι θετική.
Και κάθε ευρώ που μένει στην τσέπη του καταναλωτή είναι σημαντικό.
Το πρόβλημα είναι ότι η ακρίβεια δεν περιορίζεται σε έναν κατάλογο προϊόντων.
Ο πολίτης πληρώνει σούπερ μάρκετ, καύσιμα, ενοίκιο, ενέργεια, υπηρεσίες και καθημερινές ανάγκες.
Και είναι χαρακτηριστικό ότι την ίδια στιγμή η κυβέρνηση παρατείνει και για τον Σεπτέμβριο την επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης, ακριβώς επειδή οι υψηλές τιμές των καυσίμων εξακολουθούν να πιέζουν την αγορά.
Άρα το πρόβλημα παραμένει.
Και η πραγματική δοκιμασία για τις μειώσεις δεν θα γίνει στις κυβερνητικές ανακοινώσεις.
Θα γίνει στο ταμείο του σούπερ μάρκετ.
Εκεί όπου δεν υπάρχουν ούτε επικοινωνιακά τεχνάσματα ούτε ποσοστά επί χάρτου.
Υπάρχει μόνο το τελικό ποσό.
Τα 36 δισ. του Ταμείου Ανάκαμψης και μια ερώτηση που έχει μείνει αναπάντητη
Η κυβέρνηση παρουσιάζει την ολοκλήρωση του κύκλου του Ταμείου Ανάκαμψης ως μία από τις μεγάλες επιτυχίες της.
Το συνολικό πρόγραμμα φτάνει σχεδόν τα 36 δισ. ευρώ και πράγματι πρόκειται για ένα πρωτοφανές σε μέγεθος χρηματοδοτικό εργαλείο για την ελληνική οικονομία.
Μόνο που πίσω από τα δισεκατομμύρια υπάρχει ένα ερώτημα που δύσκολα αποφεύγεται:
Πόσο από αυτή την ανάπτυξη αισθάνθηκε τελικά ο μέσος πολίτης;
Πόσο ωφελήθηκε η μικρή επιχείρηση;
Πόσο άλλαξε το διαθέσιμο εισόδημα μιας οικογένειας;
Πόσο ευκολότερη έγινε η καθημερινότητα ενός νέου ανθρώπου που προσπαθεί να πληρώσει το ενοίκιό του;
Αυτές είναι οι ερωτήσεις που έχουν πολιτική σημασία.
Γιατί μπορείς να παρουσιάσεις δεκάδες δισεκατομμύρια σε μια οθόνη.
Αλλά, αν ο πολίτης δεν βλέπει το όφελος στον τραπεζικό του λογαριασμό, η παρουσίαση δύσκολα γίνεται προσωπικό βίωμα.
Ο Τσίπρας κοιτάζει τη μεσαία τάξη και το 20%
Και ενώ η κυβέρνηση ετοιμάζει τη δική της μεγάλη εμφάνιση στη Θεσσαλονίκη, ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρεί να ξαναμπεί δυναμικά στο πολιτικό παιχνίδι.
Στο επιτελείο του υπάρχει η εκτίμηση ότι η περίοδος μετά τη ΔΕΘ θα είναι καθοριστική για το αν μπορεί να διαμορφωθεί μια νέα πολιτική δυναμική, με το 20% να αντιμετωπίζεται ως κρίσιμο ψυχολογικό όριο.
Πρόκειται για πολιτικό στόχο και εκτίμηση που συζητείται στο περιβάλλον του πρώην πρωθυπουργού.
Το ενδιαφέρον βρίσκεται αλλού.
Ο Τσίπρας στρέφει επίσης το βλέμμα στη μεσαία τάξη και στους μικρομεσαίους.
Δηλαδή ακριβώς στο ίδιο ακροατήριο στο οποίο προσπαθεί να απευθυνθεί ξανά και η κυβέρνηση.
Και κάπως έτσι αρχίζει να διαμορφώνεται το πραγματικό πεδίο της επόμενης πολιτικής σύγκρουσης.
Όχι μόνο Αριστερά εναντίον Δεξιάς.
Αλλά ποιος μπορεί να πείσει εκείνον που δουλεύει, πληρώνει φόρους και στο τέλος του μήνα αναρωτιέται πού πήγαν τα χρήματά του.
Στο Μαξίμου κοιτάζουν και πόσα κόμματα θα μείνουν εκτός Βουλής
Και φτάνουμε στο καλύτερο παραπολιτικό κομμάτι.
Στο κυβερνητικό στρατόπεδο έχει αρχίσει ήδη η συζήτηση για την αριθμητική της αυτοδυναμίας.
Και η αριθμητική έχει μια λεπτομέρεια που αποκτά μεγάλη σημασία.
Όσο μεγαλύτερο είναι το συνολικό ποσοστό των κομμάτων που θα μείνουν εκτός Βουλής, τόσο χαμηλότερο είναι το ποσοστό που χρειάζεται το πρώτο κόμμα για να πλησιάσει ή να εξασφαλίσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Με απλά λόγια:
Στη Νέα Δημοκρατία δεν τους ενδιαφέρει μόνο πόσο θα πάρουν οι ίδιοι.
Τους ενδιαφέρει και πόσες ψήφοι θα μείνουν έξω από τη Βουλή.
Και εδώ πλέον η κουβέντα γίνεται πολύ ενδιαφέρουσα.
Γιατί οι εκλογές μπορεί να απέχουν ακόμη μήνες, αλλά κάποιοι έχουν αρχίσει ήδη να κάνουν προσθέσεις, αφαιρέσεις και διαιρέσεις.
Ο Απαράδεκτος δεν κατηγορεί κανέναν.
Τα μαθηματικά είναι χρήσιμα.
Απλώς, όταν μια κυβέρνηση αρχίζει να υπολογίζει από τώρα πόσο πρέπει να γράψει το κοντέρ για να βγει αυτοδύναμη, δυσκολευόμαστε λίγο να πιστέψουμε ότι δεν σκέφτεται τις εκλογές.
Οι εκλογές είναι μακριά – τα κομπιουτεράκια όμως βγήκαν από το συρτάρι
Και κάπως έτσι έχουμε την πλήρη εικόνα.
Δεκαεπτά περιφέρειες σε κινητοποίηση.
Πίεση στη Βόρεια Ελλάδα.
Σύγκρουση με τον Σαμαρά πριν ακόμη υπάρξει κόμμα Σαμαρά.
Πακέτο άνω των 2 δισ. ευρώ στη ΔΕΘ.
Μικρομεσαίους που περιμένουν ανάσα.
Μειώσεις σε 1.740 προϊόντα.
Καύσιμα που εξακολουθούν να χρειάζονται επιδότηση.
Έναν Τσίπρα που επιχειρεί να ξαναμπεί στο παιχνίδι διεκδικώντας τη μεσαία τάξη.
Και ένα κυβερνητικό επιτελείο που εξετάζει ήδη την εκλογική αριθμητική της αυτοδυναμίας.
Όλα αυτά με τις εκλογές στο 2027.
Ο Απαράδεκτος δεν έχει καμία αντίρρηση.
Απλώς θα κρατήσει μία σημείωση:
Οι κάλπες μπορεί να είναι μακριά. Τα κομπιουτεράκια στο Μαξίμου, όμως, έχουν ήδη βγει από το συρτάρι.
Και συνήθως στην πολιτική, όταν αρχίζουν οι υπολογισμοί, έχει προηγηθεί ένας άλλος λογαριασμός.
Ο λογαριασμός των χαμένων ψήφων.
ΥΓ. Στους υπουργούς που περιοδεύουν αυτές τις ημέρες στη Βόρεια Ελλάδα μια μικρή συμβουλή.
Ανάμεσα στις συσκέψεις, στις κομματικές συγκεντρώσεις, στις χειραψίες και στις φωτογραφίες, ας αφήσουν λίγο στην άκρη τα σημειώματα που πήραν μαζί τους από την Αθήνα.
Και ας ακούσουν τι λέει ο κόσμος.
Μπορεί να καταλάβουν καλύτερα γιατί χρειάστηκε να πάνε εκεί δεκαεπτά κυβερνητικές αποστολές.
Και ίσως τότε να χρειάζονται λιγότερο και τα κομπιουτεράκια.
