Η Μαγδαλένα Άντερσον διεκδικεί την επιστροφή της στην πρωθυπουργία, ενώ μια νίκη της Δεξιάς μπορεί να οδηγήσει για πρώτη φορά τους ακροδεξιούς Sweden Democrats στην κυβέρνηση
Στις κάλπες προσέρχονται αύριο, Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου, οι πολίτες της Σουηδίας, με την αναμέτρηση ανάμεσα στα δύο πολιτικά μπλοκ να εξελίσσεται σε ντέρμπι. Παράλληλα με τις βουλευτικές εκλογές διεξάγονται περιφερειακές και δημοτικές, ενώ οι κάλπες θα παραμείνουν ανοικτές από τις 08:00 έως τις 20:00. Σουηδική Εκλογική Αρχή
Η τελευταία έρευνα της Indikator Opinion, η οποία πραγματοποιήθηκε από τις 2 έως τις 10 Σεπτεμβρίου, δίνει στους Σοσιαλδημοκράτες της Μαγδαλένα Άντερσον 28,6%, στους ακροδεξιούς Sweden Democrats 18,3% και στους Moderates του πρωθυπουργού Ουλφ Κρίστερσον 16,8%.
Συνολικά, τα τέσσερα κόμματα του αντιπολιτευόμενου μπλοκ συγκεντρώνουν 50,8%, έναντι 47,6% των κομμάτων της σημερινής κυβερνητικής πλευράς και των Sweden Democrats. Η ίδια μέτρηση εκτιμά ότι αυτή η διαφορά μπορεί να μεταφραστεί σε 180 έδρες για την Κεντροαριστερά και 169 για τη Δεξιά. Reuters
Η εικόνα, ωστόσο, παραμένει εξαιρετικά ρευστή. Δημοσκόπηση των Dagens Nyheter/Ipsos περιόρισε τη διαφορά ανάμεσα στα δύο μπλοκ στις 0,3 ποσοστιαίες μονάδες, αντιστοιχώντας σε μια οριακή κοινοβουλευτική πλειοψηφία 175 έναντι 174 εδρών υπέρ της πλευράς της Άντερσον. The Guardian
Ο καθοριστικός ρόλος των μικρότερων κομμάτων
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η επίδοση των Φιλελευθέρων, οι οποίοι στην έρευνα της Indikator Opinion καταγράφονται στο 5,4%, πάνω από το εθνικό όριο του 4% για την είσοδο στη Βουλή. Η παραμονή τους στο Κοινοβούλιο ενισχύει σημαντικά τις πιθανότητες του δεξιού μπλοκ να διεκδικήσει την πλειοψηφία.
Το σουηδικό εκλογικό σύστημα προβλέπει ότι ένα κόμμα πρέπει να συγκεντρώσει τουλάχιστον 4% σε εθνικό επίπεδο για να συμμετάσχει στην κατανομή των 349 εδρών. Εξαίρεση αποτελεί η περίπτωση κατά την οποία ένα κόμμα ξεπεράσει το 12% σε συγκεκριμένη εκλογική περιφέρεια. Σουηδική Εκλογική Αρχή
Αλλά και στην πλευρά της αντιπολίτευσης ο σχηματισμός κυβέρνησης δεν θεωρείται απλή υπόθεση. Το Κόμμα του Κέντρου και το Αριστερό Κόμμα έχουν αποκλείσει τη συμμετοχή τους στο ίδιο κυβερνητικό σχήμα, ενώ καταγράφονται σημαντικές διαφορές σε ζητήματα όπως η φορολόγηση του μεγάλου πλούτου και η κατασκευή νέων πυρηνικών αντιδραστήρων.
Η ακροδεξιά μπροστά στην πόρτα της κυβέρνησης
Το μεγαλύτερο πολιτικό διακύβευμα της αναμέτρησης αφορά τον μελλοντικό ρόλο των Sweden Democrats. Το 2022 ο Ουλφ Κρίστερσον σχημάτισε κυβέρνηση μειοψηφίας με την κοινοβουλευτική υποστήριξή τους, προσφέροντάς τους ισχυρή επιρροή ιδιαίτερα στα ζητήματα της εγκληματικότητας και της μετανάστευσης. Το κόμμα, όμως, παρέμεινε εκτός υπουργικού συμβουλίου.
Αυτή τη φορά ο Κρίστερσον έχει ανοίξει τον δρόμο για την είσοδο των Sweden Democrats στην κυβέρνηση, εφόσον επικρατήσει το δεξιό μπλοκ. Μια τέτοια εξέλιξη θα αποτελούσε ιστορική τομή για τη Σουηδία, μετατρέποντας την ακροδεξιά από δύναμη κοινοβουλευτικής επιρροής σε κανονικό κυβερνητικό εταίρο.
Στην τελική ευθεία της εκστρατείας, ο απερχόμενος πρωθυπουργός υιοθέτησε ακόμη και τη φράση «make Sweden great again», παραπέμποντας ευθέως στο γνωστό σύνθημα του Ντόναλντ Τραμπ. Παράλληλα, υποστήριξε ότι η χώρα πέρασε «από τους πυροβολισμούς στο Spotify», προβάλλοντας την επιχειρηματικότητα και την τεχνολογική ανάπτυξη ως επιτεύγματα της κυβέρνησής του. AFP
Το δίλημμα της Κεντροαριστεράς
Η Μαγδαλένα Άντερσον παραμένει το φαβορί για την πρωθυπουργία, αλλά ακόμη και μια εκλογική επικράτηση δεν εγγυάται εύκολο σχηματισμό κυβέρνησης. Οι διαφωνίες μεταξύ των κομμάτων που συγκροτούν το αντιπολιτευόμενο μπλοκ μπορούν να οδηγήσουν σε μακρές διαπραγματεύσεις ή σε ένα νέο κυβερνητικό σχήμα μειοψηφίας.
Ταυτόχρονα, οι Σοσιαλδημοκράτες έχουν μετακινηθεί προς αυστηρότερες θέσεις για τη μετανάστευση, την ένταξη και την εγκληματικότητα. Κατά συνέπεια, μια νίκη της Κεντροαριστεράς δεν σημαίνει απαραίτητα επιστροφή στην παλαιότερη, περισσότερο φιλελεύθερη σουηδική πολιτική.
Η αυριανή αναμέτρηση, επομένως, δεν θα κρίνει μόνο εάν η Άντερσον θα επιστρέψει στην πρωθυπουργία. Θα δείξει εάν η Σουηδία θα ανακόψει την κυβερνητική άνοδο της ακροδεξιάς ή εάν θα γίνει η επόμενη ευρωπαϊκή χώρα στην οποία ένα κόμμα με ακραίες ιστορικές καταβολές περνά από την πολιτική επιρροή στην άμεση άσκηση εξουσίας.
