Οι ελληνικές επιχειρήσεις διεκδικούν μία από τις υψηλότερες θέσεις στο ευρωπαϊκό «πρωτάθλημα» του μεριδίου των εταιρικών κερδών στο ΑΕΠ, με στοιχεία της τελευταίας πενταετίας να καταγράφουν εντυπωσιακή άνοδο. Στην Ελλάδα, το μερίδιο των κερδών στο ΑΕΠ έφτασε το 50,2% το 2024, σημειώνοντας αύξηση 0,9 ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με το 2020. Αυτό τοποθετεί τη χώρα στην τρίτη υψηλότερη θέση μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ.
Μπροστά της βρίσκονται μόνο η Ιρλανδία, όπου η μαζική παρουσία πολυεθνικών ομίλων ωθεί το ποσοστό στο 64,8% του ΑΕΠ, και η Μάλτα, με εταιρικά κέρδη που αντιπροσωπεύουν το 51,9% του ετήσιου ΑΕΠ της χώρας.
Η θετική δυναμική των κερδών των επιχειρήσεων στηρίζεται και από άλλους οικονομικούς δείκτες: το σύνολο των κερδών σημείωσε άνοδο 41,9% την περίοδο 2020-2024 (από 83 δισ. σε 117 δισ. ευρώ), οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου αυξήθηκαν 64,4%, η αξιοποίηση της παραγωγικής ικανότητας έφτασε στο 78,2% (το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 16 ετών) και οι ξένες άμεσες επενδύσεις ανήλθαν σε 7,6 δισ. ευρώ.
Η πλευρά των μισθών
Παράλληλα, καταγράφηκε αύξηση τόσο του κατώτατου (+35,4%) όσο και του μέσου μισθού (+27,8%) την περίοδο 2019-2024. Ωστόσο, το μερίδιο των αμοιβών της εργασίας στο ΑΕΠ παρέμεινε σταθερά χαμηλό, φτάνοντας το 35% το 2024 – πολύ κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ (47,9%) και με τάση μείωσης, σε αντίθεση με την ευρωπαϊκή τάση.
Αυτό σημαίνει ότι, ενώ οι απόλυτες τιμές των μισθών ανέβηκαν, η κατανομή του εθνικού πλούτου παρουσιάζει σημαντική ανισομέρεια: περισσότερο από το μισό του ΑΕΠ κατευθύνεται σε κέρδη και λιγότερο από το ένα τρίτο σε αμοιβές εργαζομένων.
Η επίδραση των αυτοαπασχολουμένων
Η ελληνική οικονομία χαρακτηρίζεται από υψηλό ποσοστό αυτοαπασχολούμενων (26%, έναντι 13% στον μέσο όρο της ΕΕ). Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή στατιστική μεθοδολογία, τα εταιρικά κέρδη («ακαθάριστο λειτουργικό πλεόνασμα») συμπεριλαμβάνουν και το μικτό εισόδημα των αυτοαπασχολουμένων, το οποίο συνδυάζει στοιχεία κέρδους και αμοιβής εργασίας.
Λαμβάνοντας υπόψη αυτή τη διαφορά στη δομή της απασχόλησης, το πραγματικό μερίδιο των «καθαρά» εταιρικών κερδών στο ΑΕΠ φαίνεται να είναι χαμηλότερο και πιο κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, μειώνοντας εν μέρει το φαινομενικό χάσμα στην κατανομή εισοδήματος.
