Στο παραδοσιακό εμπορικό κέντρο της Αθήνας κάτι αλλάζει. Από την απόλυτη παρακμή, απαξίωση και νέκρωση των προηγούμενων χρόνων, κάποια πρώτα βήματα αναγέννησης είναι ορατά. Ένα νέο εμπορικό, κοινωνικό, πολιτιστικό και ψυχαγωγικό οικοσύστημα διαμορφώνεται με άξονες τις οδούς Σταδίου και Πανεπιστημίου – δύο κεντρικούς δρόμους που μεταπολεμικά και για τέσσερις δεκαετίες ήταν η καρδιά της ανάπτυξης της πρωτεύουσας και έσφυζαν από ζωή, αλλά στη συνέχεια παραδόθηκαν στη φθορά – προς την πλευρά της Ομόνοιας και με κορυφή την πλατεία και τα πέριξ αυτών τετράγωνα, που είχαν παρόμοια, ίσως και χειρότερη, τύχη.
Με επιμέρους νέα εμβληματικά τοπόσημα, όπως η νέα Στοά Αρσακείου, που πολύ σύντομα ανοίγει τις πύλες της στους επισκέπτες, και η ανάπλαση του Μεγάρου Σλήμαν, με ανακαινίσεις και επαναλειτουργία ιστορικών ακινήτων με ίδια ή διαφορετική χρήση, όπως το Παλαιό Εθνικό Τυπογραφείο, με το νέο «Μινιόν» και την αλλαγή σελίδας για το κτίριο του «Notos» στα Χαυτεία, με το άνοιγμα νέων ξενοδοχείων, με την ανάπλαση της περιοχής στον σταθμό «Ακαδημία» στην υπό κατασκευή Γραμμή 4 του μετρό, αλλά και εκείνη που θα συνοδεύσει την επέκταση και αναβάθμιση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, η οικιστική αυτή περιοχή του κέντρου της πρωτεύουσας αποκτά ξανά σφυγμό, ανασυνθέτει σταδιακά μια νέα ταυτότητα και αποπνέει αισιοδοξία για το μέλλον.
Ανακαινισμένη η Στοά Αρσακείου, ανάπλαση του Μεγάρου Σλήμαν-Μελά, δημιουργία Πάρκου Δικαιοσύνης, νέα εποχή για το κτίριο του «Notos», αλλαγές στον χώρο του Αρχαιολογικού Μουσείου, νέος σταθμός του μετρό στην Ακαδημίας δίνουν μια νέα οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική δυναμική στην πρωτεύουσα.
Έρχεται δε ως μια λογική συνέχεια της πετυχημένης προσπάθειας αλλαγής της εικόνας του εμπορικού, τουριστικού και κοινωνικού αποτυπώματος στο πρώτο μισό των δύο αυτών εμβληματικών δρόμων, μέχρι τα όρια της Κλαυθμώνος και του Πανεπιστημίου, με σημείο εκκίνησης το Σύνταγμα, η οποία ξεκίνησε αμέσως μετά την κρίση των μνημονίων, με θεαματική ανάπτυξη της αγοράς του real estate και του τουρισμού στο κέντρο της πόλης.
Η κάλυψη αυτού ακριβώς του χάσματος εμπορικότητας, αμφοφορίας και καλαισθησίας μεταξύ των δύο αυτών περιοχών αποτελεί το επόμενο στοίχημα για την Αθήνα. Δεν είναι εύκολη υπόθεση, ούτε βραχυχρόνιας ολοκλήρωσης. Άλλωστε και η παρακμή πορεία τους ήταν μακρόχρονη. Ξεκίνησε πολύ προτού έρθουν τα μνημόνια. Το σήμα της εγκατάλειψης δόθηκε από την εποχή των ερημώσεων των πολυκαταστημάτων στις αρχές της δεκαετίας του ’80. Ακολουθήθηκε από λουκέτα καταστημάτων, την ερήμωση των άλλοτε ζωογόνων στοών, οι οποίες έγιναν καταφύγια αστέγων και ναρκομανών, ακόμη και ορμητήρια εγκληματιών, την πλήρη δημογραφική αλλοίωση της περιοχής και το σκοτάδι στους δρόμους της μέχρι την κορύφωση της εγκατάλειψης στη μνημονιακή δεκαετία, όπου συχνά αποτέλεσαν και θέατρο μάχης, με μεγάλες καταστροφές, μέχρι και τραγικά θύματα όπως στη Merlin.
Δίπλα στις αναπλάσεις και ανάμεσα στα ανακαινισμένα και τα νέα κτίρια, οι ανορθογραφίες και οι εκκρεμότητες με το παρελθόν είναι εμφανείς. Για παράδειγμα, τα κτίρια του Φωκά, του «Athenee» – Αφοί Τσιτσόπουλοι και του πρώην ξενοδοχείου «Απόλλων» στη Σταδίου, καθώς και του «Rex», του πάλαι ποτέ σφριγηλού «ναού της ψυχαγωγίας» στην Πανεπιστημίου, όπως και πολλά άλλα ακίνητα παραμένουν ερμητικά κλειστά.
Το ίδιο εμφανές όμως είναι ότι οι οιωνοί δείχνουν απολύτως θετικοί. Δίπλα στα ερειπωμένα και εγκαταλελειμμένα ακίνητα γεννιούνται τα νέα, σταδιακά η αναλογία και η συνολική εικόνα αλλάζουν. Η επενδυτική κινητικότητα παραμένει αμείωτη, νέες αφίξεις εμπορικών αλυσίδων, επώνυμων καταστημάτων και ισχυρών εταιρειών προαναγγέλλονται, οδόσημα μέχρι και υπερπολυτελή ξενοδοχεία ξεφυτρώνουν σε διάφορα τετράγωνα, παραδοσιακά στέκια δίνουν τη θέση τους σε νέα που αντανακλούν τις σημερινές συνθήκες. Το κέντρο της πρωτεύουσας ξεκίνησε έστω και δύσκολα να αναπνέει ξανά.
Food hall η Στοά Αρσακείου
Η Στοά Αρσακείου ήταν από τα εμβληματικά σημεία του κέντρου της πρωτεύουσας προσελκύοντας επί δεκαετίες χιλιάδες επισκέπτες. Ένα πολύπλευρο στέκι με τον θρυλικό κινηματογράφο «Ορφέα» και το Θέατρο Τέχνης να δεσπόζουν, αρκετά καταστήματα μέχρι και καφενεία, επανέρχεται σήμερα, ύστερα από χρόνια εγκατάλειψης, με νέο πλάνο. Ο στόχος για το πρώτο αθηναϊκό food hall είναι υψηλός: να αναδειχθεί σε δεύτερο δημοφιλέστερο τουριστικό προορισμό της Αθήνας μετά την Ακρόπολη. Αυτό μεταφράζεται σε ημερήσια επισκεψιμότητα 8.000-10.000 ατόμων.
Στόχος διατυπωμένος από την εποχή της υπογραφής της συμφωνίας μίσθωσης του ακινήτου το 2019 από τη Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία που διαχειρίζεται τα Αρσάκεια Σχολεία και το Αρσάκειο Μέγαρο και τους επενδυτές, ήτοι τη Legendary Foods, που ανέλαβε για 35 χρόνια την ανάπλαση και αξιοποίηση περίπου 13.000 τ.μ. από τα συνολικά 25.000 τ.μ. του Μεγάρου. Η επένδυση φτάνει στα 40 εκατ. ευρώ, 22 εκατ. της εταιρείας και 18 εκατ. των μισθωτών.
Βάσει των αριθμών, το διακύβευμα είναι πράγματι πολύ μεγάλο. Εφόσον το στοίχημα κερδηθεί, το νέο τοπόσημο θα συμπαρασύρει την ευρύτερη περιοχή, που σήμερα είναι εμπορικά ανάπηρη, τουριστικά ελλιπής και κοινωνικά προβληματική.
Στόχος της Legendary Foods είναι να δώσει νέα ζωή στο Μέγαρο διατηρώντας τον αρχιτεκτονικό του χαρακτήρα, για να αποτελέσει ένα σύγχρονο οικοσύστημα που συνδυάζει γαστρονομία, πολιτισμό, δημιουργία, αγορά και εκπαίδευση, τα οποία συνθέτουν συνολικά εννέα διαφορετικές εμπειρίες για τον επισκέπτη μέσα στο Μέγαρο Αρσακείου.
Ανάμεσά τους, το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας, το ιστορικό Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, το Europa Experience του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ένας διαδραστικός κόμβος για τους θεσμούς της Ευρώπης, εμπορικά καταστήματα σπουδαίων brands (Nike, Lacoste, BSB, Bostonians), αλλά και της ΔΕΗ, ένας χώρος για τα ελληνικά προϊόντα διατροφής, δέκα διαφορετικές γαστρονομικές εμπειρίες, δράσεις διατροφικής εκπαίδευσης, πέντε χώροι αφιερωμένοι σε Έλληνες δημιουργούς, καθώς και ένα πλούσιο πρόγραμμα πολιτιστικών εκδηλώσεων.
Το Αρσάκειο Μέγαρο έχει ιστορία 180 χρόνων. Ανεγέρθηκε το 1846 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Λύσανδρου Καυταντζόγλου για να στεγάσει το πρώτο σχολείο θηλέων. Μετά την επέκτασή του, το 1900 κατασκευάστηκε το κτιριακό συγκρόμα με την κεντρική στοά σε σχέδια του Γερμανού αρχιτέκτονα Ερνστ Τσίλερ, ο οποίος αναμόρφωσε την πρόσοψη του κτιρίου επί της οδού Σταδίου εισάγοντας νεομπαρόκ αρχιτεκτονικά στοιχεία όπως οι τρούλοι. Το 1937 ανεγέρθηκε ο κινηματογράφος «Ορφέας», από τους παλαιότερους και μεγαλύτερους σε χωρητικότητα (1.869 θέσεις) της Αθήνας. Τα τελευταία χρόνια της λειτουργίας του μετατράπηκε σε θέατρο. Το 1942 εγκαταστάθηκε στο υπόγειό του το πρωτοποριακό Θέατρο Τέχνης του Καρόλου Κουν. Και τον Ιούνιο του 1996 ολοκληρώθηκε η Στοά του Βιβλίου, η οποία πήρε τη θέση του κινηματογράφου.
Ένας χρόνος το νέο «Μινιόν»
Στις 10 Απριλίου του 2025 η αρχή της Πατησίων γέμισε πάλι με φώτα. Και αυτό γιατί άνοιξε το νέο «Μινιόν», με επιφάνεια 18.565 τ.μ. στο τετράγωνο Πατησίων, Βερανζέρου, Δώρου, Σατωβριάνδου, με την υπογραφή της Dimand. Το ιστορικό εμβληματικό κτίριο του Γιάννη Γεωργακά, που από ένα περίπτερο δημιούργησε το πρώτο και δημοφιλέστερο για δεκαετίες πολυκατάστημα στη χώρα, αλλά μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 1980 και παρά τις τιτάνιες προσπάθειες επαναλειτουργίας δεν κατάφερε να ορθοποδήσει και οδηγήθηκε σε χρεοκοπία, μεταμορφώθηκε σε ένα σύγχρονο πράσινο συγκρότημα γραφείων με εμπορικούς χώρους. Ένα τοπόσημο που χρησίμευσε επί δεκαετίες για τις αγορές όχι μόνο των Αθηναίων, αλλά και των επισκέπτών της πόλης, με ένα μονίμως γεμάτο ασφυκτικά εστιατόριο και καφέ με μοναδική θέα σε Ακρόπολη και Λυκαβηττό επανακάμπτει, αλλά αυτή τη φορά ως κτίριο μεικτής χρήσης.
Το νέο εμβληματικό ακίνητο αποτελείται από τα κτίρια Α και ΒΓΔΕ. Το δεύτερο, επιφάνειας 13.787 τ.μ., στο τέλος του 2025 πέρασε στα χέρια της Alpha Bank. Φιλοξενεί το κατάστημα Zara και τα γραφεία της εταιρείας, καθώς και γραφεία της ΔΕΗ. Το κτίριο Α, επιφάνειας 4.778 τ.μ., παρέμεινε στα χέρια της Dimand, που σχεδιάζει τη δημιουργία περίπου 40 διαμερισμάτων επιφάνειας 50-125 τ.μ.
«Ιντεάλ» – Μέγαρο Σλήμαν
Πρόκειται για το μεγάλο νεοκλασικό κτίριο στη γωνία Πανεπιστημίου 46 και Χαριλάου Τρικούπη, απέναντι σχεδόν από το Αρσάκειο. Ένα δημοφιλές τοπόσημο για τους Αθηναίους, κυρίως λόγω του κινηματογράφου «Ιντεάλ» και του ομώνυμου εστιατορίου, τα οποία στέγαζε. Ανεγέρθηκε τη δεκαετία 1880-1890, ανήκοντας στο σύμπλεγμα των τεσσάρων κατοικιών του Ερρίκου Σλήμαν στην Πανεπιστημίου. Σχεδιάστηκε από τον Ερνστ Τσίλερ. Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στέγασε το Αρσάκειο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα, στη συνέχεια λειτούργησε ως ξενοδοχείο και αργότερα μετατράπηκε σε χώρο γραφείων.
Ο Όμιλος Μήτση απέκτησε τη διαχείρισή του για 30+10 χρόνια ύστερα από διαγωνισμό του ΕΦΚΑ. Έχει ήδη ανακοινώσει την υλοποίηση επενδυτικού προγράμματος 36 εκατ. ευρώ για την αναμόρφωση, ανακαίνιση και εκσυγχρονισμό του Μεγάρου, που περιλαμβάνει την ανάπτυξη πολυτελούς πεντάστερου ξενοδοχείου και επέκταση της χρήσης του κινηματογράφου σε θεατρική και συνεδριακή.
Ο κινηματογράφος «Ιντεάλ», διαχρονικό στέκι των Αθηναίων σινεφίλ, ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1921 ως «Salon Ideal». Καταστράφηκε από πυρκαγιά τρεις φορές (1933, 1947, 1990), αλλά πάντα ακολουθούσαν η επισκευή και επαναλειτουργία του. Η αυλαία του «Ιντεάλ» έπεσε με την προβολή του «Pulp Fiction» του Κουέντιν Ταραντίνο στις 29 Δεκεμβρίου 2023 μέσα σε ιδιαίτερα συγκινησιακό κλίμα.
Επίσης, το εστιατόριο «Ιντεάλ» των αδελφών Βλασσόπουλου, δίπλα στον κινηματογράφο, υπήρξε από τη δεκαετία του 1930 σημείο αναφοράς της πόλης, στενά συνδεδεμένο με την επαγγελματική και κοινωνική της ζωή, ευρισκόμενο πολύ ψηλά στη λίστα των γαστρονομικών προορισμών της και με εκλεκτή πελατεία. Έκλεισε την επιβλητική κρυστάλλινη εξώπορτά του το 2014.
Επίσης, ένα άλλο εμβληματικό στέκι, στη γωνία Πανεπιστημίου και Χαριλάου Τρικούπη, ήταν το μικρό ημιυπόγειο «Αιγαίον», ονομαστό για τους ζεστούς αφράτους λουκουμάδες του. Ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1926 από τον Γεώργιο Φύλλα. Κατέβασε ρολά το 2017, αλλά σήμερα επανέρχεται από την τρίτη γενιά διαδόχων στην οικογένεια, μετακομίζοντας στη Στοά Αρσακείου.
Πάρκο Δικαιοσύνης
Η Πλατεία Δικαιοσύνης είναι ένας ανοιχτός χώρος επί της Πανεπιστημίου και μεταξύ των οδών Αρσάκη και Σανταρόζα. Ωστόσο, αντί να αποτελεί μια όαση 4,5 στρεμμάτων μέσα στο κέντρο της πρωτεύουσας, για πολλά χρόνια είχε εγκαταλειφθεί στη μοίρα της, αποτελώντας, ιδίως όταν έπεφτε το σκοτάδι, τόπο συνάθροισης αστέγων και ναρκομανών. Πλέον όμως έχει γίνει μια οργανωμένη προσπάθεια να αλλάξει πρόσωπο, κατόπιν εργασιών αποκατάστασης φθορών, καθαρισμού, καθώς και νέων φυτεύσεων.
Μπροστά από την πλατεία, προς την πλευρά της Σταδίου, βρίσκεται το κτίριο του Παλαιού Εθνικού Τυπογραφείου. Πρόκειται για την επιτομή ίσως της εγκατάλειψης ενός ιστορικού κτιρίου, επιφάνειας 1.300 τ.μ. Αν και από τα αρχαιότερα της σύγχρονης Αθήνας, οικοδομημένο το 1834 από τον Βαυαρό αρχιτέκτονα Έντουαρντ Χέγκερ προκειμένου να στεγάσει το Βασιλικό Τυπογραφείο και Λιθογραφείο και αργότερα το Πρωτοδικείο, ήταν για χρόνια ένα άτυπο άσυλο για εξαρτημένα άτομα και αστέγους. Από το 2020 δρομολογήθηκε η ανάδειξή του με 25ετή δωρεάν παραχώρησή του στον ΣτΕ (Συμβούλιο της Επικρατείας), ο οποίος θα αναλάμβανε την αποκατάσταση και ανάδειξή του σε χώρο φιλοξενίας εκθέσεων, πολιτιστικών και καλλιτεχνικών εκδηλώσεων. Υπόψη ότι από τις αρχές του 2000 παρέμενε κλειστό και αναξιοποίητο, αλλά το 2021 φιλοξενήθηκε σε αυτό η 7η Μπιενάλε της Αθήνας.
Το σχέδιο, όμως, άλλαξε. Ο Δήμος Αθηναίων πέρυσι το φθινόπωρο αποφάσισε να παραχωρήσει το κτίριο στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Παράλληλα με την ολοκλήρωση της ανακαίνισης του γειτονικού κτιρίου του Αρσακείου και της ανάπλασης της πλατείας, θα δημιουργηθεί ένα Πάρκο Δικαιοσύνης στην καρδιά της Αθήνας. Υπολογίζεται βασίμως ότι το ανακαινισμένο κτίριο θα είναι έτοιμο προς χρήση του χρόνου.
Βαλλιάνειο Μέγαρο
Γνωστότερο ως το κτίριο της παλιάς Εθνικής Βιβλιοθήκης, ξανανοίχθηκε στο κοινό τον Μάρτιο του 1888 με χρηματοδότηση από τα τρία αδέλφια της διασποράς, τους Παναγή, Μαρίνο και Ανδρέα Βαλλιάνο. Σχεδιάστηκε από τον Δανό αρχιτέκτονα Θεόφιλο Χάνσεν. Η κατασκευή του επιβλεπόταν από τον Ερνστ Τσίλερ.
Φιλοξένησε την Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος (ΕΒΕ) αδιαλείπτως από το 1903 μέχρι το 2017. Το 2018 η ΕΒΕ μεταφέρθηκε στις νέες εγκαταστάσεις της, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Το Βαλλιάνειο όμως δεν παρέμεινε σιωπηλό. Στεγάζει πλέον τη συλλογή και το αναγνωστήριο εφημερίδων. Έχει κηρυχθεί μνημείο από το υπουργείο Πολιτισμού.
Ανάπλαση οδού Ακαδημίας
Στην πίσω πλευρά της Αθηναϊκής Τριλογίας, προς την οδό Ακαδημίας, υπάρχει ήδη το εργοτάξιο για την κατασκευή του σταθμού «Ακαδημία» της νέας Γραμμής 4 του μετρό. Θα συνδέεται με τον σταθμό «Πανεπιστήμιο» της Γραμμής 2 με υπόγειο διάδρομο 140 μέτρων. Η ολοκλήρωσή του θα συνοδευτεί με τη γέννηση ενός νέου τοπόσημου στην περιοχή.
Η ανάπλαση θα οδηγήσει στην παράδοση ενός νέου δημόσιου χώρου, με αναβάθμιση των υπαρχόντων «πράσινων πυρήνων» της Ακαδημίας Αθηνών, της Εθνικής Βιβλιοθήκης, αλλά και του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων και του κτιρίου Κωστή Παλαμά, με νέες φυτεύσεις και σημαντική ενίσχυση του αστικού πρασίνου, με ανακατασκευή των υπαρχόντων πεζοδρόμων και των προσβάσεων της περιοχής και με σύγχρονο εξοπλισμό (φωτισμός, παγκάκια, προσβασιμότητα ΑμεΑ). Η παράδοση της ανάπλασης θα γίνει πιθανότατα μαζί με τη συνολική παράδοση του έργου το 2032.
Ομόνοια
Στην πλατεία Ομονοίας και τα γύρω τετράγωνα επικρατεί εδώ και μια πενταετία ξενοδοχειακός οργασμός. Ενδεικτικά, το 2022 λειτούργησε το «Brown Acropol» στην Πειραιώς 1, το «Dave Red Athens» στα παλιά γραφεία του ΚΚΕ επί της Βερανζέρου και το «Lighthouse» – παλιότερα «La Mirage» – που στέγαζε το θέατρο της Μαρίκας Κοτοπούλη (μετέπειτα κινηματογράφος). Όλα ανήκουν στην ισραηλινή αλυσίδα Brown. Επίσης, το «Moxy» του ομίλου Marriott στεγάζεται στο εγκαταλελειμμένο Σαρόγλειο Μέγαρο.
Στη συμβολή των οδών 3ης Σεπτεμβρίου και Χαλκοκονδύλη άνοιξε το «Vision Omonia», ιδιοκτησίας του Ισραηλινού επιχειρηματία Αμίρ Μάμου. Επίσης, υπάρχει το πεντάστερο «Adia Aluma Athens Curio Collection by Hilton», που ανήκει στην εταιρεία Aluma Hotels & Resorts, θυγατρική της ισραηλινής Isrotel Hotels (συμφερόντων Νταγιάν), στη συμβολή Λυκούργου και Σωκράτους.
Ακόμη και στην πολύ δύσκολη και μέχρι τώρα «ανέγγιχτη» πλευρά της Αγίου Κωνσταντίνου και των παρόδων της, όπου μόνη νησίδα φωτός παραμένει το κτίριο του Εθνικού Θεάτρου, προέκυψε μια σημαντική εξέλιξη. Αφορά τη δρομολόγηση της επαναλειτουργίας ως ξενοδοχείου – τουλάχιστον 3 αστέρων – του πρώην «Ambassadeur» στην οδό Σωκράτους 65-67. Το «Ambassadeur» κατασκευάστηκε το 1961 και λειτούργησε ως Α’ κατηγορίας ξενοδοχείο για 20 χρόνια. Στη συνέχεια στέγασε το Εφετείο Αθηνών έως το 2000. Έκτοτε παρέμεινε κενό, για μεγάλο διάστημα καταφύγιο παράνομων μεταναστών, αστέγων κ.ά.
Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελεί η ανάπλαση που θα συνοδευτεί με επέκταση και αναβάθμιση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου στην Πατησίων. Σε ολόκληρη τη γύρω περιοχή προβλέπονται πολλά έργα με στόχο τη μεταμόρφωση μιας ταλαιπωρημένης και υποβαθμισμένης συνοικίας. Ήδη τον Μάιο το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΕΠΣ) που αφορά το Μουσείο πήρε έγκριση από το Κεντρικό Συμβούλιο Νεότερων Μνημείων.
Η Ζώνη Άμεσης Επιρροής (ΖΑΕ) του Μουσείου που ρυθμίζει το ΕΠΣ εκτείνεται από τη λεωφόρο Αλεξάνδρας και την Αχαρνών μέχρι την Ομόνοια και την Πανεπιστημίου, συμπεριλαμβάνοντας και την πλατεία Εξαρχείων. Στο πλαίσιο των έργων αστικής ανάπλασης στην περιοχή, προβλέπεται η αναμόρφωση του πεζόδρομου της οδού Τοσίτσα. Το έργο φιλοδοξεί να αναδείξει το Αρχαιολογικό Μουσείο σε ελκυστικό κέντρο μελέτης της αρχαιότητας και να προσφέρει έναν ανοιχτό, καθολικά προσβάσιμο δημόσιο χώρο που θα λειτουργεί ως κέντρο πολιτισμού και ψυχαγωγίας.
Το κτίριο του Μουσείου έχει κηρυχθεί μνημείο από το 1952, ενώ το 1972 χαρακτηρίστηκε αρχαιολογικός χώρος και το οικοδομικό τετράγωνο που το περιβάλλει. Η διαχρονική του εξέλιξη εκτείνεται από το 1871 έως τον 20ό αιώνα, με διαδοχικές επεκτάσεις και παρεμβάσεις από σημαντικούς αρχιτέκτονες (Κάλκος, Βλάχος, Τσίλερ, Μεταξάς, Νομικός, Καραντινός). Το 2024 κυρώθηκε η σύμβαση δωρεάν των Σπύρου και Ντόρης Λάτση για τη χρηματοδότηση των μελετών, εδραιώνοντας τη θεσμική και οικονομική βάση υλοποίησης του σημερινού έργου.
Blend Development
Η Blend Development της οικογένειας Καλλιτσάντση προχωρεί στην ανακατασκευή και μετατροπή του κτιρίου στη γωνία Σταδίου 54 και Εμμανουήλ Μπενάκη σε πιστοποιημένο κατά το πρότυπο LEED πράσινο ξενοδοχείο με επένδυση περίπου 25 εκατ. ευρώ. Τελευταίο σημαντικό βήμα, η προ διμήνου έγκριση από το υπουργείο Πολιτισμού της μελέτης για αλλαγή χρήσης και επεμβάσεις στα κτίρια του εννεαώροφου κτιρίου γραφείων, κατασκευής του 1959 και επιφάνειας περίπου 5.000 τ.μ.
Μέγαρο Αθηνογένους
Θετικές εξελίξεις υπάρχουν και για το εγκαταλελειμμένο εδώ και δεκαετίες Μέγαρο Αθηνογένους, ένα από τα πλέον ιστορικά κτίρια με ιδιαίτερη αρχιτεκτονική αξία της πόλης. Σήμερα έχει περάσει στα χέρια του γνωστού εφοπλιστή Γιώργου Προκοπίου, ο οποίος έχει προχωρήσει μέσω εταιρειών του σε επένδυση 10 εκατ. ευρώ για την αποκατάσταση του διατηρητέου κτιρίου και την προσθήκη νέας σύγχρονης κατασκευής 10.000 τ.μ., η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί φέτος. Το νέο οκταώροφο κτίριο θα περιλαμβάνει γραφεία και χώρους εκπαίδευσης, ενώ θα αναπτυχθούν και περιορισμένες εμπορικές χρήσεις.
Θεατρικό Μουσείο η οικία Σούτσου
Το τριώροφο νεοκλασικό κτίριο επί της Σταδίου 47, 1.974 τ.μ., που ανεγέρθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα και στη συνέχεια υπήρξε η οικία του Αλέξανδρου Σούτσου όχι μόνο διασώθηκε, αλλά σύντομα θα ανοίξει τις πύλες του, πλήρως ανακαινισμένο, ως ένα υπερσύγχρονο Θεατρικό Μουσείο, στεγάζοντας τη Βιβλιοθήκη και το Αρχείο του για την ανάπτυξη και εγκατάσταση των μόνιμων εκθέσεων. Όλη αυτή η επίπονη πλην αποτελεσματική δημιουργία πιστώνεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στην υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.
Το καλοκαίρι του 2020 παραλίγο να εξαφανιστεί από τον χάρτη εξαιτίας πυρκαγιάς. Υπέστη αρκετές, ευτυχώς όχι ανεπανόρθωτες ζημιές. Το τριώροφο νεοκλασικό είναι περιουσία του Κληροδοτήματος Αλέξανδρου Σούτσου που διαχειρίζεται η Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλέξανδρου Σούτσου.
Οι τράπεζες
Την ίδια ώρα, και οι τράπεζες ενισχύουν την παρουσία τους στο ιστορικό κέντρο. Η Alpha Bank, μετά την ανακαίνιση των κεντρικών της γραφείων επί της Σταδίου 40, προχώρησε στην απόκτηση του διατηρητέου ακινήτου στη Σταδίου 38 από τη Yoda του Ιωάννη Παπαλέκα ώστε να δημιουργήσει το Alpha Bank Campus.
Επίσης, από την Τράπεζα Πειραιώς αποκτήθηκε το πρώην κτίριο της Εθνικής Ασφαλιστικής, στη συμβολή Κοραή – Σταδίου, για την ανάπτυξη και εγκατάσταση των νέων κεντρικών γραφείων της. Το κτίριο, επιφάνειας 12.600 τ.μ., θα μετατραπεί σε πράσινο χώρο γραφείων, με καταστήματα λιανικού εμπορίου και εστίασης στη Στοά Κοραή. Στην ίδια ιδιοκτησία εντάσσεται ο κινηματογράφος «Άστυ». Στο πλάνο είναι και η αξιοποίηση του Κομαντατούρ, δηλαδή των κρατητηρίων επί γερμανικής κατοχής, ως ιστορικού μουσείου και χώρου μνήμης. Οι νέες κεντρικές διοικητικές μονάδες της Πειραιώς θα παραδοθούν από την Dimand τους επόμενους μήνες.
Από «Λαμπρόπουλος», «Notos» και προσεχώς νέα χρήση
Το πάλαι ποτέ αντίπαλο δέος του «Μινιόν», τα πολυκαταστήματα «Αδελφοί Λαμπρόπουλοι», μετά από 113 χρόνια συνεχούς παρουσίας στο τρίγωνο Σταδίου – Αιόλου – Λυκούργου, εκ των οποίων τα τελευταία 25 ως «Notos Galleries» του ομίλου Παπαέλληνα, ετοιμάζεται να κατεβάσει ρολά στις 31 Αυγούστου, σηματοδοτώντας το τέλος μιας ολόκληρης εποχής. Η Dimand, στα χέρια της οποίας πέρασε (από την Τράπεζα Πειραιώς) η ιδιοκτησία του κτιρίου, αποφάσισε να μην ανανεώσει τη μισθωτική σύμβαση με τη Notos, που είχε ήδη λήξει από το 2024.
Ωστόσο, το τοπόσημο θα παραμείνει, απλώς αλλάζει φυσιογνωμία. Ο σχεδιασμός για την επόμενη μέρα του κτιρίου αφορά ευρείας κλίμακας ανάπλασή του με σύγχρονα και πράσινα χαρακτηριστικά, στο πλαίσιο συγκροτημένου επενδυτικού πλάνου. Σύμφωνα με πηγές της αγοράς, η Dimand εξετάζει διάφορα σενάρια, όπως τη μετατροπή του κτιρίου σε χώρους γραφείων, την επαναλειτουργία του ως χώρου λιανικής ή πολυκαταστήματος, είτε τη μετατροπή του σε ξενοδοχείο. Πιθανό όμως θεωρείται και ένα μεικτό μοντέλο αξιοποίησης στο πρότυπο του «Μινιόν», με γραφεία (ή και διαμερίσματα) στους ορόφους και χώρους λιανικής στο ισόγειο.
