Χθες στην ΚΟΕΣ του ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, ο πρόεδρος Νίκος Ανδρουλάκης επέλεξε να κρατήσει χαμηλά τους τόνους. Η ένταση των προηγούμενων ημερών, οι κορώνες και οι επιθετικοί υπαινιγμοί για στρατηγική κυριαρχία, μετατράπηκαν σε ένα προσεκτικά μετρημένο, σχεδόν συνεσταλμένο λόγο. Το μήνυμα ήταν σαφές: αβεβαιότητα στην προσωπική του δυναμική ενόψει συνεδρίου.
Μόνο που, όπως σε κάθε πολιτική παράσταση, η ουσία δεν κρύβεται στα χαμηλά decibels αλλά στα κλειδιά που επιλέγει κανείς να αφήσει να ακουστούν. Ο Ανδρουλάκης χρησιμοποίησε φράσεις που δεν του ανήκουν: «Ενώνουμε δυνάμεις» – δάνειο από τον δήμαρχο Αθηναίων Χάρης Δούκας – και «Αναγέννηση», ο τίτλος του κυβερνητικού προγράμματος του Παύλου Γερουλάνου, σαν να επιχειρεί να καλύψει το πολιτικό κενό του με λέξεις άλλων. Ένα εύρημα τόσο εμφανές που κάθε παρατηρητής δεν μπορεί παρά να το αντιληφθεί.
Η εικόνα είναι διπλή: από τη μία, ένας πρόεδρος που μοιάζει να προσπαθεί να καπελώσει την πλειοψηφούσα προοδευτική τάση μέσα στο κόμμα· από την άλλη, ένα αφήγημα που κερδίζει διαρκώς κλειοψηφικά έδαφος όχι χάρη στις λέξεις ή τις διακηρύξεις του, αλλά μέσα από τις πράξεις και την αναγνωρισιμότητα του Χάρη Δούκα στη βάση του ΠΑΣΟΚ και πέραν αυτής.
Είναι το παράδοξο της στιγμής: η ηγεσία που επιμένει σε έναν χαμηλών τόνων λόγο, πασχίζει να δείξει παρουσία, αλλά στην ουσία γίνεται προέκταση του αφηγήματος άλλων. Κι εκεί, ανάμεσα στις φράσεις που δανείστηκε, φαίνεται καθαρά η σκιά μιας αμφισβητούμενης ισχύος – όχι γιατί λείπουν οι προθέσεις, αλλά γιατί λείπει η προσωπική πολιτική πυγμή.
Στην πολιτική, όπως και στη ζωή, τα δάνεια δεν αντικαθιστούν την πίστη. Κι όταν η βάση αισθάνεται ότι οι λέξεις δεν ανήκουν στον ομιλητή, τότε η «αναγέννηση» δεν είναι δική σου. Είναι αλλότρια, κι αυτό φαίνεται σε κάθε στιγμή που επιχειρείς να την προβάλλεις.
Αν ο Ανδρουλάκης ήθελε να πείσει, χρειαζόταν κάτι παραπάνω από δανεισμένα κλειδιά: χρειαζόταν δικό του αφήγημα, δική του δυναμική, και κυρίως, δική του βάση. Χωρίς αυτά, η ΚΟΕΣ έγινε το σκηνικό μιας αμήχανης μεταφοράς λέξεων, όχι πολιτικής δύναμης.
