Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες ετοιμάζουν προμερίσματα στο τελευταίο δίμηνο του 2026, ενώ η Moody’s αναβάθμισε το outlook των καταθέσεων της Εθνικής – Η μεγάλη απόσταση από το ιδιωτικό χρέος και τη χρηματοδότηση των μικρομεσαίων
Σε μια νέα φάση ισχυρής κερδοφορίας και επιστροφής κεφαλαίου στους μετόχους εισέρχεται το ελληνικό τραπεζικό σύστημα. Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες έχουν επιβεβαιώσει ότι σχεδιάζουν να διανείμουν προμερίσματα από τα κέρδη του 2026, με το συνολικό ποσό να εκτιμάται σε τουλάχιστον €600 εκατ. μέχρι το τέλος του έτους.
Οι πληρωμές θα πραγματοποιηθούν στο τελευταίο δίμηνο του 2026 και θα προστεθούν στα περίπου €1,1 δισ. μερισμάτων σε μετρητά που διανεμήθηκαν νωρίτερα φέτος από τα αποτελέσματα του 2025, χωρίς να υπολογίζονται τα προγράμματα επαναγοράς ιδίων μετοχών.
Η εξέλιξη επιβεβαιώνει τη μεγάλη απόσταση που έχει διανύσει ο κλάδος από την περίοδο των ανακεφαλαιοποιήσεων, των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων και των τεράστιων χαρτοφυλακίων κόκκινων δανείων. Το ερώτημα, ωστόσο, είναι εάν και πότε αυτή η εντυπωσιακή χρηματοπιστωτική κανονικοποίηση θα γίνει αισθητή και στον δανειολήπτη, στη μικρή επιχείρηση και στην πραγματική οικονομία.
Προς κέρδη κοντά στα €5 δισ.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις διεθνών οίκων που επικαλείται ο “Οικονομικός Ταχυδρόμος” (https://www.ot.gr/2026/09/22/epixeiriseis/trapezes/ellinikes-trapezes-moirazoun-600-ekat-eyro-os-to-telos-tou-xronou-stous-metoxous/), η συνολική καθαρή κερδοφορία των τεσσάρων συστημικών τραπεζών αναμένεται να ξεπεράσει τα €4,6 δισ. του 2025 και μπορεί να προσεγγίσει τα €5 δισ. το 2026.
Την κερδοφορία στηρίζουν η πιστωτική επέκταση, η αύξηση των εσόδων από προμήθειες και άλλες μη τοκοφόρες εργασίες, το υψηλότερο έντοκο εισόδημα και η ενσωμάτωση εταιρειών που έχουν αποκτηθεί από τους τραπεζικούς ομίλους.
Εάν επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις, η συνολική ανταμοιβή των μετόχων –με μερίσματα, επιστροφές κεφαλαίου και επαναγορές ιδίων μετοχών– μπορεί να υπερβεί τα €3 δισ., έναντι περίπου €2,8 δισ. για την προηγούμενη χρήση.
Τα τελικά ποσά των προμερισμάτων αναμένεται να οριστικοποιηθούν κατά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων του τρίτου τριμήνου: στις 29 Οκτωβρίου για τη Eurobank, στις 30 Οκτωβρίου για την Πειραιώς και στις 5 Νοεμβρίου για την Εθνική Τράπεζα και την Alpha Bank.
Πόσα σχεδιάζει να διανείμει κάθε τράπεζα
Η Alpha Bank έχει ανακοινώσει πρόθεση καταβολής ενδιάμεσου μερίσματος €124 εκατ., με ημερομηνία πληρωμής την 4η Δεκεμβρίου. Η διοίκηση έχει τοποθετήσει τον συνολικό στόχο διανομής για τη χρήση του 2026 στο 55% των κερδών.
Η Eurobank διατηρεί επίσης πολιτική συνολικής ανταμοιβής τουλάχιστον 55%. Το προμέρισμα αναμένεται να πληρωθεί στις 11 Δεκεμβρίου και, σύμφωνα με αναλυτές, μπορεί να κινηθεί κοντά στα €200 εκατ.
Για την Εθνική Τράπεζα, η Goldman Sachs υπολογίζει την ενδιάμεση πληρωμή περίπου στα €220 εκατ., ενώ η διοίκηση έχει δηλώσει ότι προτίθεται να επαναλάβει τη διανομή του προηγούμενου έτους, εφόσον η πορεία των μεγεθών παραμείνει εντός σχεδιασμού.
Στην Τράπεζα Πειραιώς, το προμέρισμα εκτιμάται περίπου στα €100 εκατ., με ημερομηνία πληρωμής την 28η Δεκεμβρίου. Ο στόχος της διοίκησης για το σύνολο της χρήσης είναι η διανομή του 55% των καθαρών κερδών, ποσό που υπολογίζεται περίπου στα €650 εκατ.
Νέο θετικό σήμα από τη Moody’s
Στην εικόνα κανονικοποίησης προστέθηκε και η απόφαση της Moody’s να αναβαθμίσει από σταθερό σε θετικό το outlook των μακροπρόθεσμων καταθέσεων της Εθνικής Τράπεζας, διατηρώντας την αξιολόγηση στο Baa1.
Ο οίκος αναφέρεται στην ισχυρή επαναλαμβανόμενη κερδοφορία, στην κεφαλαιακή βάση, στην ποιότητα του ενεργητικού και στη ρευστότητα της τράπεζας. Στο πρώτο εξάμηνο του 2026, η Εθνική εμφάνισε απόδοση επί των ενσώματων ιδίων κεφαλαίων 15,5%, ενώ ο δείκτης CET1 διαμορφώθηκε στο 17,3%, σημαντικά υψηλότερα από τον εσωτερικό στόχο του 13%.
Ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων περιορίστηκε στο 2,4%, με κάλυψη 105%. Ο δείκτης δανείων προς καταθέσεις βρισκόταν στο 67%, ενώ οι καταθέσεις των πελατών αντιστοιχούσαν περίπου στο 91% της καθαρής χρηματοδότησης.
Υπάρχει, πάντως, μια ουσιαστική υποσημείωση. Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις αντιστοιχούσαν ακόμη στο 38% των κεφαλαίων CET1 της Εθνικής τον Ιούνιο, αν και το ποσοστό έχει μειωθεί αισθητά από το 46% έναν χρόνο πριν. Τα στοιχεία περιλαμβάνονται στην “παρουσίαση της αξιολόγησης της Moody’s” (https://www.ot.gr/2026/09/22/epixeiriseis/trapezes/ethniki-trapeza-anavathmizei-to-outlook-tis-trapezas-i-moodys/).
Η κανονικοποίηση δεν έχει φτάσει παντού
Τα τραπεζικά μεγέθη είναι αναμφίβολα θετικά. Η βελτίωση της κεφαλαιακής επάρκειας και της ποιότητας του ενεργητικού ενισχύει τη σταθερότητα του συστήματος, επιτρέπει τη χρηματοδότηση νέων επενδύσεων και περιορίζει τον κίνδυνο μιας νέας τραπεζικής κρίσης.
Η πλήρης εικόνα, όμως, απαιτεί να εξεταστεί και η άλλη πλευρά.
Σχεδόν €80 δισ. δανείων εξακολουθούν να βρίσκονται υπό τη διαχείριση των servicers, έχοντας μεταφερθεί εκτός των τραπεζικών ισολογισμών. Η Τράπεζα της Ελλάδος διευκρινίζει ότι σε αυτά περιλαμβάνονται και απαιτήσεις που είχαν διαγραφεί από τις λογιστικές καταστάσεις των πιστωτικών ιδρυμάτων. Επομένως, η μεγάλη μείωση των τραπεζικών NPEs δεν σημαίνει ότι το προβληματικό ιδιωτικό χρέος εξαφανίστηκε. Σε σημαντικό βαθμό μετακινήθηκε σε άλλο τμήμα του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Τα σχετικά στοιχεία δημοσιεύονται από την “Τράπεζα της Ελλάδος” (https://www.bankofgreece.gr/statistika/nomismatikh-kai-trapezikh-statistiki/etaireies-diaxeirishs-apaithsewn-apo-daneia-kai-pistwseis-%28edadp%29).
Ταυτόχρονα, το κόστος νέου δανεισμού παραμένει υψηλό, ιδιαίτερα για τις μικρότερες επιχειρήσεις. Οι μεγάλες και ισχυρές εταιρείες διαθέτουν περισσότερες επιλογές χρηματοδότησης, ενώ πολλές μικρομεσαίες επιχειρήσεις εξακολουθούν να δυσκολεύονται να περάσουν τα τραπεζικά κριτήρια.
Έτσι δημιουργείται μια έντονη διπλή εικόνα: ισχυροί τραπεζικοί ισολογισμοί και αυξανόμενες επιστροφές προς τους μετόχους, αλλά ταυτόχρονα υψηλό κόστος πίστωσης, περιορισμένη πρόσβαση μικρών επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση και τεράστιο απόθεμα παλαιού ιδιωτικού χρέους.
Το επόμενο τεστ για το τραπεζικό σύστημα
Η επιστροφή των τραπεζών στην κερδοφορία δεν είναι από μόνη της αρνητική εξέλιξη. Αντίθετα, ένα υγιές τραπεζικό σύστημα αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για μια οικονομία που θέλει να επενδύσει και να αναπτυχθεί.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι πώς αυτή η ισχύς θα μετατραπεί σε ευρύτερη οικονομική αξία:
- Θα αυξηθεί η χρηματοδότηση βιώσιμων μικρομεσαίων επιχειρήσεων;
- Θα περιοριστεί η διαφορά μεταξύ επιτοκίων καταθέσεων και δανείων;
- Θα επιταχυνθούν οι βιώσιμες ρυθμίσεις για νοικοκυριά και επιχειρήσεις;
- Θα αποκτήσουν οι δανειολήπτες μεγαλύτερη διαφάνεια και πραγματική δυνατότητα διαπραγμάτευσης με τους servicers;
- Θα μειωθεί η εξάρτηση των τραπεζικών κεφαλαίων από τις αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις;
Η ελληνική τραπεζική κανονικοποίηση είναι πλέον ορατή στις αξιολογήσεις των διεθνών οίκων, στα κέρδη, στα μερίσματα και στις χρηματιστηριακές αποτιμήσεις. Το επόμενο και δυσκολότερο στάδιο είναι να γίνει ορατή και στην πραγματική οικονομία.
Γιατί η επιτυχία ενός τραπεζικού συστήματος δεν μετριέται μόνο από το πόσα επιστρέφει στους μετόχους του. Μετριέται και από το πόσες βιώσιμες επιχειρήσεις χρηματοδοτεί, πόσα νοικοκυριά βοηθά να επιστρέψουν στην κανονικότητα και πόσο αποτελεσματικά μεταφέρει την αποταμίευση σε παραγωγικές επενδύσεις.
