Η ελληνική οικονομία έδειξε σαφή σημάδια επιβράδυνσης στο δεύτερο τρίμηνο του 2025, με την αύξηση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) να περιορίζεται στο 1,7% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Η πιο κατατοπιστική σύγκριση, όμως, είναι αυτή με το προηγούμενο τρίμηνο: η ανάπτυξη μειώθηκε στο 0,6%, αποτυπώνοντας την απώλεια δυναμικής.
Ο Κύριος Παράγοντας: Η Πτώση της Κατανάλωσης
Στην καρδιά αυτής της επιβράδυνσης βρίσκεται η πτώση της καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η συνολική τελική καταναλωτική δαπάνη κατέγραψε οριακή υποχώρηση 0,1% τριμηνιαία. Αυτό αντανακλά τις πιέσεις που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά από το υψηλό κόστος διαβίωσης και τη συμπίεση του διαθέσιμου εισοδήματος, γεγονός που τα οδηγεί σε πιο συνετή συμπεριφορά.
Ο Κινητήρας: Οι Ισχυρές Επενδύσεις
Αντιθέτως, η επενδυτική δραστηριότητα παρέμεινε ο κύριος κινητήρας της οικονομίας. Ο σχηματισμός παγίου κεφαλαίου (επενδύσεις σε μηχανήματα, εξοπλισμό και κατασκευές) «εκτόξευσε» κατά 7,4% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο. Αυτή η απόδοση αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στη ροή των κεφαλαίων από το Πλάνο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (NextGenerationEU).
Ο Διττός Ρόλος του Εξωτερικού Τομέα
Ο εξωτερικός τομέας παρουσίασε μια μικτή εικόνα:
- Εξαγωγές: Οι συνολικές εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών ενισχύθηκαν κατά 1,3%. Ωστόσο, κρύβουν μια μεγάλη διαφοροποίηση:
- Οι εξαγωγές υπηρεσιών (με βασικό πυλώνα τον τουρισμό) αυξήθηκαν ισχυρά, κατά 2,6%.
- Οι εξαγωγές αγαθών παρέμειναν σχεδόν στάσιμες (-0,03%), αποκαλύπτοντας αδυναμίες στη βιομηχανική παραγωγή και τον διεθνή ανταγωνισμό.
- Εισαγωγές: Μειώθηκαν κατά 0,9%. Αν και αυτό βοηθά αριθμητικά στην αύξηση του ΑΕΠ, λειτουργεί συχνά ως δείκτης εξασθένησης της εγχώριας ζήτησης. Όταν η οικονομία επιβραδύνεται, μειώνονται και οι εισαγωγές αγαθών και υπηρεσιών.
- Προοπτική: Προσεκτικός αισιοδοξισμός με αβεβαιότητες
Σε ετήσια βάση, η ανάπτυξη του 1,7% στηρίχθηκε στη βελτίωση της εγχώριας ζήτησης (κατανάλωση +1,0%, επενδύσεις +6,5%) και στην ισχυρή συμβολή του εξωτερικού τομέα.
Ωστόσο, η προοπτική για το δεύτερο εξάμηνο του 2025 φαίνεται αβέβαιη. Η οικονομία δείχνει να κινείται με δύο ταχύτητες: μια δυναμική επενδυτική πτέρυγα και μια υποτονική καταναλωτική. Το μεγάλο ερώτημα είναι αν οι επενδύσεις θα μπορέσουν να «τραβήξουν» την κατανάλωση και να αντισταθμίσουν τις παγκόσμιες οικονομικές ανησυχίες, ή αν η συνεχιζόμενη συμπιεσμένη αγορά θα επηρεάσει αρνητικά και τις επενδυτικές προθέσεις. Οι οικονομικοί φορείς θα παρακολουθήσουν προσεκτικά αυτές τις τάσεις τα επόμενα τρίμηνα.
